Vasten is gezond! Ontdek de verrassende voordelen.

Gemiddelde leestijd: 14 minuten

We leven in een eetcultuur waar je eten altijd beschikbaar is. Maar is dat eigenlijk wel zo gezond, altijd maar eten? Het staat haaks op hoe onze historische voorouders aten in de prehistorie. Die leefden als jager-verzamelaars en aten soms langere periodes niets, wat in de huidige volksmond vasten wordt genoemd. Ze moesten moeite doen om aan eten te komen. Liep de oermens zijn tijd ver vooruit en is deze oeroude vorm van vasten gezond te noemen?

Wat levert het op als je een periode achter elkaar niet eet? Dokters van Morgen is het zorgprogramma van AVROTROS over medische innovaties en ontwikkelingen. In de uitzending van 8 oktober 2019 duiken Dokters van Morgen in de wereld van het vasten en de genezende effecten daarvan.

De volgende onderwerpen komen aan bod. Wat kan vasten betekenen voor reumapatiënten? Wat is het genezend effect van vasten in combinatie met chemotherapie op tumoren? Antoinette gaat samen met twee andere kandidaten het vasten-experiment aan. Is vasten makkelijk vol te houden?

In deze blog lees je wat er in de uitzending aan bod is gekomen, gecombineerd met mijn ervaring met vasten. De effecten van het vasten na zes weken op je lichaam en geest zullen je versteld doen staan!

Inhoudsopgave

Wat houdt vasten in?

Vasten ofwel intermittent fasting houdt een periode in waarin je langdurig niets eet. Dit wissel je af met periodes waarin je wel eet. Normaal gesproken vast iedereen al dagelijks. ‘s-Avonds na het avondeten of een avond snack eet je niets meer en ga je slapen. Je eet dan pas weer de volgende ochtend. Je vast dan als het ware tijdens je slaap.

Er zijn vele verschillende vormen van vasten. De uitzending gaat over vasten en een periode van minimaal 14-16 uur niets eten. Het is wel toegestaan om te drinken, zoals water, thee en enkele kopjes zwarte koffie. Thee en koffie zonder toevoeging van suiker en melk. Door zo’n lange periode niets te eten, wordt de energie inname heel erg beperkt.

verschillende soorten drinken water koffie en thee

De andere variant van vasten is het 5:2 protocol, waarbij je op 2 van de 7 dagen vast met eventueel een kleine maaltijd van ongeveer 600 calorieën tussen deze 2 dagen in. De overige dagen eet je normaal. Wil je weten welke variant van vasten bij jou past? Klik dan hier. Op deze variant ga ik in deze blog niet verder in.

Wat zijn de voordelen van vasten?

Onderbroken vasten brengt een aantal voordelen met zich mee.

  1. Wanneer je een nuchtere periode creërt van 16 uur vanaf de avondmaaltijd de dag ervoor, schakelt je lichaam over op de modus van vetverbranding. Normaal gesproken verbrand je lichaam de koolhydraten vanuit de voeding, die worden opgeslagen in het lichaam. Als je langdurig niets eet, raakt de hoeveelheid opgeslagen koolhydraten op. Het lichaam kan dan niets anders doen dan overschakelen op vetverbranding. Dit heeft gewichtsverlies tot gevolg. Lees hier meer over afvallen door vasten.
  2. Vasten draagt verder bij aan het voorkomen van welvaartsziekten zoals diabetes, hart- en vaatziekten en obesitas. Naast vasten is er nog een verrassende methode die hieraan kan bijdragen, welke methode dat is lees je hier.
  3. Topsporters vasten om hun sportprestaties te kunnen leveren tijdens de periode dat hun lichaam in vetverbrandingsmodus staat. De verbranding van een vetcel levert namelijk vele malen meer energie op dan de verbranding van koolhydraten. Daarnaast hoeven ze dan ook niet continu zich van koolhydraten te voorzien om aan energie te komen. Je vetvoorraad kan jou in theorie enkele weken van energie voorzien.
  4. Een ander voordeel van vasten is dat het ervoor zorgt dat je cellen zich verjongen. Hierdoor helpt vasten je zo lang mogelijk en zo gezond mogelijk te blijven. Wanneer je gaat vasten, gaat je lichaam de verouderingsmechanismen tegenwerken.

Vasten en de genezing van kanker

Sinds 2017 is er onder leiding van Dr. Valter Longo een onderzoek naar het effect van vasten bij mensen met kanker. Dr. Valter Longo is een wereldwijd begrip op het gebied van vasten. Als directeur van het Longevity Institute van de University of Southern California en het programma over lang leven en kanker is hij al meer dan 25 jaar bezig met wetenschappelijk onderzoek naar het effect van vasten.

In de uitzending wordt een mevrouw geïnterviewd die te horen kreeg dat ze kanker had in de rode bloedcellen en nog maar 3 tot 5 jaar te leven had. Inmiddels overleeft ze dit al 8 jaar. Het is een zeldzame vorm van kanker waarvoor ze allerlei soorten behandelingen ondergaat.

Ze kreeg chemotherapie maar werd daar ontzettend ziek van. Zij werd door een vriendin gewezen op een boek van Valter Longo die schrijft dat je tijdens chemotherapie beter kunt vasten. Inmiddels doet ze mee aan het onderzoek. Door het vasten voelt ze zich vele malen beter, hoefde ze niet meer over te geven, had ze geen diarree meer en heeft ze veel meer energie.

Andere patiënten van het onderzoek ervaren minder last van de symptomen van de chemotherapie tijdens en tussen de chemotherapieën in. De onderzoekers willen ook weten of de tumoren slinken door het vasten tijdens chemotherapie, dit heeft onderzoek bij muizen namelijk aangetoond.

Wanneer je chemotherapie, bestraling en onderbroken vasten combineert, levert dit verbluffende resultaten op in het onderzoek bij muizen. Een nieuw onderzoek moet aantonen of dit ook voor mensen geldt. De onderzoekers zijn zeer optimistisch over de resultaten van het onderzoek tot nu toe. Patiënten hebben met het vasten zelf het idee dat ze bij kunnen dragen aan de resultaten.

Vasten en de genezing van borstkanker

Bij Marjan van der Plas wordt borstkanker geconstateerd in 2014. Zij kreeg 8 keer chemotherapie om de 3 weken. Daarnaast wordt ze gevraagd mee te doen aan een onderzoek waarbij ze moest gaan vasten. Ze pakte dit met beide handen aan. Het vasten kostte haar geen moeite, ze had al weinig trek in eten.

Bij het LUMC in Leiden hebben ze interessant onderzoek gedaan naar het effect van vasten voor en tijdens de chemotherapie. Ze werken samen met dr. Valter Longo. Er hebben ruim 130 patiënten met stadium 2/3 borstkanker aan meegedaan. Een deel van de patiënten moest 3 dagen vóór de kuur en de dag van de kuur vasten. De patiënten die hebben gevast, behaalden de beste resultaten in combinatie met de chemotherapie.

Aan het einde van de 8 chemokuren kreeg Marjan een operatie en kwamen ze tot de ontdekking dat de tumor helemaal verdwenen was.

De hypothese is dat wanneer je regelmatig vast, je lichaam eventuele kankercellen makkelijker kan opruimen. Met het vasten reinig je je lichaam. Het heeft gunstige effecten op gezonde cellen en ongunstige effecten op de ongezonde cellen. Regelmatig vasten voor mensen die gezond zijn, is een manier om je lijf gezond te houden. Ook als je niet ziek bent is vasten dus gezond!

Vasten als medicijn

De huidige kennis en ervaring naar aanleiding van de onderzoeken bij mensen met betrekking tot het effect van vasten, zorgen ervoor dat de medische wetenschap aan het veranderen is. Dr. Valter Longo geeft aan dat er wel altijd weerstand ontstaat tegen veranderingen. We leven nu eenmaal in een maatschappij die afhankelijk is van medicijnen. De hele zorg is gericht op het bestrijden van symptomen en het voorschrijven van medicatie.

Een onderbroken vasten dieet is een manier om het op een andere manier aan te pakken. Er is momenteel een netwerk van ruim 15.000 artsen die een dergelijk vasten dieet voorschrijven als deel van een behandeling. Dit aantal zal steeds verder stijgen.

Vasten en de behandeling van reuma

Waar in Nederland de artsen en behandelaars van reuma kiezen voor medicatie, wordt in Duitsland vasten ingezet als therapie. Antoinette reist naar Berlijn af om te spreken met professor Andreas Michalson, die een bestseller schreef over vasten: De innerlijke arts.

Met medicatie beheers je de reuma, maar hou je het niet onder controle. Patiënten ervaren pijn en gezwollen gewrichten. In Duitsland bestaat de behandeling van reuma patiënten uit het starten met vasten voor 7 tot 10 dagen, waarbij volgens de Buchingermethode alleen kleine hoeveelheden sap en bouillon zijn toegestaan.

Vervolgens wordt het vaste voedsel weer geïntroduceerd. Hierbij wordt een plantaardig en vegetarisch dieet sterk aanbevolen, dit ter ondersteuning van de effecten van het vasten. Het is gebleken dat dierlijke eiwitten en vetten ontstekingen versterken. Dit wordt veroorzaakt door arachidonzuur wat in dierlijke eiwitten en vetten aanwezig is, zoals zuivel en vlees. Het plantaardige dieet bevat aan de andere kant ook veel groenten, noten, vruchten en kruiden die ontstekingen tegengaan.

Van de 1500 vastende patiënten is er een klinisch succes, waarbij de patiënt bevestigt dat het een succes is, in 80% van de gevallen. Vasten past heel goed bij de blauwdruk van ons DNA, onze vroege voorouders aten ook voor langere perioden niks. Het is daarom heel onnatuurlijk om de hele dag door te eten.

Wat zijn de voordelen van vasten bij reuma?

  • Een afname van de zwelling van gewrichten.
  • Een vermindering van pijn in de gewrichten.
  • Een betere functie van de gewrichten.
  • Het is mogelijk om zeer snel de resultaten te merken. Deze effecten worden al na 3 tot 4 dagen waargenomen.
  • Wanneer je blijft vasten volgens een plantaardig dieet, duren de effecten 6 tot 12 maanden. Hierna kun je opnieuw beginnen met het vasten volgens de Buchingermethode.

Wat zijn de resultaten na 6 weken vasten?

Dr. Samefko Ludidi is voedingswetenschapper en promoveerde aan de universiteit van Maastricht en heeft zich gespecialiseerd in verschillende methoden om te vasten. Onder leiding van dokter Ludidi wordt het vasten experiment gestart. Er zijn 2 proefpersonen die vasten volgens de 16:8 methode en Antoinette vast 6 weken lang volgens de 5:2 methode.

Tijdens het vasten merkten Antoinette en de proefpersonen dat ze op momenten zeker een hongergevoel ervaarden, maar kwamen ze erachter dat dit honger gevoel ook weer verdwijnt. Door het vasten krijg je veel minder trek in zoet. Antoinette heeft op de overige dagen (zij vast volgens het 5:2 principe) minder trek in grote porties.

De resultaten na 6 weken

Proefpersoon 1, 16:8 principe. Maarten is 3 kilo afgevallen, zijn buikomvang is met 5 centimeter gedaald. Dat zijn hele goede resultaten. De vervetting in het bloed is significant gedaald. Het goede cholesterol (HDL) is juist gestegen. Hiermee is zijn risico op het ontwikkelen van hart- en vaatziekten en diabetes gedaald.

Proefpersoon 2, 16:8 principe. Stefanie is een kleine kilo afgevallen, haar buikomvang is ook iets van af. Bij haar bloedsuiker is dit licht gedaald, de vervetting is vrij stevig gedaald. Het HDL cholesterol is gestegen en het LDL is gedaald. De ontstekingswaarden zijn licht gedaald. In haar familie komt reuma en artritis voor.

Proefpersoon 3 (Antoinette), 5:2 principe. Bij Antoinette is het erg goed gegaan, het viel niet tegen. Het was bij haar een kwestie van mindset. Bij lijnen mag je niet dooreten, dit ervaart zij als moeilijker als gewoon niet eten! Het lichaamsgewicht is met 2,8 kilo gedaald. Haar buikomvang is met 3,2 centimeter afgenomen. Haar insuline begon op 6,3 (erg hoog) en zit nu 3,5 (hartstikke gezond). Een verhoogde insulinespiegel is een risico op diabetes.

Zowel aan de buiten- en binnenkant zijn duidelijke resultaten zichtbaar en merkbaar! Zelfs 2 dagen per week vasten heeft al effect. De conclusie die getrokken kan worden naar aanleiding van dit experiment is dat vasten gezond is voor je lichaam en geest!

Mijn ervaring met vasten: vasten is gezond!

Ik vast zelf al ruimte tijd voor 6 dagen in de week volgens het 16:8 principe. Voorheen vastte ik 3 dagen in de week volgens het 16:8 principe en nam ik op de overige dagen wel een ontbijt. Uiteindelijk vond ik het prettiger om dagelijks mijn ontbijt over te slaan. Op 1 dag van de week eet ik wat ik wil en hou ik geen rekening met vasten.

Ik heb de volgende voordelen ervaren naar aanleiding van een langere periode vasten:

  • Niet meer stijf wakker worden ‘s-morgens en uitgerust wakker worden, omdat je immuunsysteem tot rust is gekomen;
  • Geen opgeblazen gevoel meer in mijn buik;
  • Niet meer de hele dag met eten bezig zijn;
  • Zonder moeite kunnen sporten op een nuchtere maag;
  • Me veel energieker voelen;
  • Gewichtsafname door het vasten en verlies van centimeters.
Chantal Duyvesteijn
Ik help mensen bij het vinden van de juiste weg naar een gezonde levensstijl. Ik ben van mening dat dit eenvoudig moet zijn en wil orde creëren in de chaos van (vaak tegenstrijdige) informatie. Het aanpassen van je voeding is slechts een onderdeel om af te vallen en je centimeters kwijt te raken. Ik heb een gratis E-book geschreven waarin ik 85 super waardevolle tips met je deel om af te vallen zonder dieet en op gewicht te blijven. De tips uit dit boek zorgen er niet alleen voor dat je kunt afvallen, maar ook dat je beter gaat slapen, dat je veel meer energie krijgt en lekkerder in je vel gaat zitten!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *